หนังใหม่ Lovers Rock และ Mangrove หนังดีน่าลุ้นออสก้า

หนังใหม่ Lovers Rock สำหรับในยุคนี้ ภาพยนตร์สตรีมมิ่งกลายเป็นสนามของผู้กำกับมือดีหลายท่าน หนึ่งในหนังดีของปีที่แล้ว และต่อเนื่องถึงเวทีออสการ์ปีนี้ คือหนังชุดที่เรียกรวม ๆ ว่า Small Axe ของผู้กำกับอังกฤษ สตีฟ แมคควีน ที่ได้ออกฉายเมื่อปลายปีที่แล้วทาง BBC และหนังได้ลงสตรีมใน Amazon

สำหรับ Small Axe จัดได้ว่าเป็นชุดภาพยนตร์ที่ประกอบด้วย 5 เรื่อง ได้แก่ Mangrove, Lovers Rock, Red White and Blue, Alex Wheatle และ Education ซึ่งในแต่ละเรื่องอยู่ภายใต้ธีมเดียวกัน แต่ไม่เนื้อหาแยกออกจากกัน ทั้ง 5 เรื่อง โดยรวมจะเป็นหนังที่นำเสนอเกี่ยวกับเรื่องราวของ ความทุกข์ ความสุข และความหวัง ของคนอังกฤษผิวสีเชื้อสายจาไมก้า

ที่จะต้องใช้ชีวิตอยู่ในลอนดอนในช่วงทศวรรษที่ 1970-1990 นักฟังเพลงคงคุ้นชื่อซีรีส์ Small Axe ซึ่งเป็นเพลงดังของ บ๊อบ มาร์เลย์ ที่เป็นศิลปินเรกเก้ ชาวจาไมก้า ที่โด่งดังมากในประเทศอังกฤษ ในเนื้อหาเพลงพูดถึงการต่อสู้ของผู้ที่ถูกกดขี่  เปรียบเปรยว่าเจ้าอาณานิคมเป็น “ต้นไม้ใหญ่” และผู้เรียกร้องอิสรภาพคือ “ขวานด้ามเล็ก” นั่นเอง

โดยในกลุ่มหนังเซทนี้ จะมีหนังอย่างน้อย 2 เรื่องจาก 5 เรื่องนี้ มีสิทธิ์ลุ้นไปถึงรางวัลออสการ์ ว่ากันว่าถ้าเทศกาลหนังเมืองคานส์ปีที่แล้วไม่โดนยกเลิกเพราะโควิด จะมีหนังสองเรื่องจากเซ็ตนี้ คือ Mangrove และ Lovers Rock น่าจะอยู่สายประกวด และเป็นหนังดังแห่งปี ถ้าจะเสาะหามาดูกัน ให้ได้เลยทีเดียว

Mangrove กับ Lovers Rock เนื้อเรื่องแม้จะเกี่ยวกับคนอังกฤษ เชื้อสายจาไมก้า แต่ หนังทั้งสองเรื่องช่างแตกต่างในโทนและอารมณ์ สำหรับหนังเรื่อง Mangrove เป็นหนังแห่งความคับแค้น เกรี้ยวกราด ถ่มถุยความอยุติธรรม และการเหยียดสีผิว

หนังใหม่ Mangrove

โดยหนังสร้างจากเรื่องจริงของร้านอาหารจาไมก้า ชื่อ Mangrove ในย่านที่มีคนอพยพของลอนดอน ที่อยู่ในช่วงทศวรรษ1970 ที่กลายเป็นศูนย์รวมของนักเรียกร้องความเท่าเทียมกันของคน และมักเป็นเป้าให้ตำรวจเรซิสท์บุกค้น ทำลายข้าวของ และจับตัวเจ้าของและลูกค้าตามอำเภอใจ และได้นำไปสู่การพิจารณาคดีครั้งสำคัญ ของแอคติวิสท์ผิวสี 9 คน ในข้อหาก่อจลาจล

Mangrove เป็นหนังของความโกรธ ที่ไม่ได้รับความยุติธรรม ไม่ได้รับความเท่าเทียมกัน ในหนังที่ว่าด้วยคนกลุ่มน้อยที่โดนรังแกซ้ำแล้วซ้ำอีก ไม่ใช่เพียงแค่จากตำรวจเหยียดผิวสาม-สี่คน แต่โดยระบบของเจ้าอาณานิคม ที่ยังไม่เสื่อมอำนาจ แม้จะผ่านเข้าสู่ยุคหลังอาณานิคมแล้วก็ตาม

หนัง Mangrove เป็นหนังที่โดดเด่นด้วยรายละเอียดทางวัฒนธรรม และการต่อสู้ทางอุดมการณ์ ที่ไม่ใช่เพียงแค่ระหว่างคนผิวสีกับคนขาว แต่ระหว่างนักเรียกร้องด้วยกันเอง โดยที่ส่วนหนึ่งเพียงแค่อยากใช้ชีวิตปกติ และ “ยอม” เป็นส่วนหนึ่งของระบบที่รู้ทั้งรู้ว่าไม่มีความเสมอภาค หรือจะลุกขึ้นจัดตั้งเดินขบวน ยอมถูกจับ ยอมเดิมพันกับประวัติศาสตร์ และเดินแถวขึ้นศาลเพื่อแสดงจุดยืนของตัวเอง

หนังใหม่ Lovers Rock

สำหรับเพลงประกอบภาพยนต์ Lovers Rock มีความผสมผสาน กลมกล่อมและลงตัว ให้การรับรู้ถึงความรู้สึก ของเพลง และเนื้อเรื่อง ที่เข้มข้น สำหรับผู้เขียน นี่คือหนังที่ดีที่สุดเรื่องหนึ่งของปีที่แล้วและดูซ้ำได้หลายรอบแน่ ๆ

หนัง Love Rock ชื่อเรื่องมาจากตระกูลเพลงเรกเก้สายอ่อนหวาน (คือไม่ใช่เรกเก้โป้งชึ่ง) เป็นเพลงสำหรับคู่รักหนุ่มสาวไว้เต้นรำและจีบกันตามงานปาร์ตี้ หนังเรื่องนี้ยาวแค่ชั่วโมงกว่า ๆ ไม่มีพล๊อท ไม่มีเนื้อเรื่องจริงจัง เราเพียงแค่ตามสองสาวผิวสีในค่ำคืนที่เธอไปร่วมงานเต้นรำที่จัดในบ้าน

ปาร์ตี้แบบนี้เป็นเรื่องปกติของคนจาไมก้าในอังกฤษในยุค 1980 ที่ถูกกีดกันไม่ให้ไปบาร์หรืองานเลี้ยงของคนขาว ทั้งสองสาวฟังเพลง เต้นรำ มีหนุ่มมาจีบ โกรธกัน ดีกัน ฯลฯ ทั้งหมดเกิดขึ้นในบรรยากาศอบอวลด้วยแรงปรารถนา คลอเคลียด้วยเสียงเพลงและดีเจที่คอยกระตุ้นเร้าเสน่หาของคู่เต้นบนฟลอร์

“หนังคนดำ” – นี่เรียกกันอย่างตรงไปตรงมาถึงจะไม่ถูกหลัก PC – มักจะโดดเด่นเมื่อแสดงความเจ็บปวด หรือมีภาพการต่อสู้ (หนังในชุดนี้เองก็เป็นเช่นนั้น) แต่ Lovers Rock กลับตรงกันข้าม นี่คือหนังของความรื่นรมย์ ความรักที่กำลังก่อตัว ความอีโรติคของการเยื้องย่าง มือที่กวัดแกว่งตามร่างกาย ปากที่กระซิบคำรัก

นี่แทบจะเป็นหนังแบบหว่องกาไวที่เน้นความลื่นไหลของบรรยากาศมากกว่าเนื้อเรื่อง แต่ Lovers Rock ยังคงความแหลมคมในรายละเอียดและบริบทของการที่ตัวละครเป็นชนกลุ่มน้อย “การต่อสู้เรียกร้อง” ยังคงเกิดขึ้น

แต่เกิดขึ้นในอีกรูปแบบ รูปแบบของอิสรภาพในการมีความสุขไม่ว่ามันจะสั้นแค่ไหน หนังเรื่องนี้เปล่งปลั่งด้วยอารมณ์ละเมียดละไม โดยไม่หลงลืมว่าผู้คนในหนังยังอาศัยอยู่ในโลกของความเป็นจริงที่ไม่ได้สวยงามเสมอไป

สรุป

สำหรับหนังทั้งสองเรื่อง Lovers Rock และ Mangrove จัดได้ว่าเป็นหนังที่มีการนำเสนอที่แตกต่างกัน แม้จะเป็นหนังผิวสีเหมือนกัน แต่โทนของหนังแตกต่างกัน แสดงให้เห็นซึ่งการแยกชนชั้นของคนอังกฤษ และเป็นหนังที่นำเสนอแง่มุมของคนผิวสี ที่อยู่ที่ประเทศอังกฤษ การเรียกร้องความเท่าเทียม สิทธิเสรีภาพ

ซาวด์แทร็คของเรื่องนี้มีเพลงดี ๆ ที่เราอาจจะไม่เคยได้ยินแต่รับรองว่าฟังแล้วเคลิ้ม เพลงเรกเก้มีความหลากหลายมากกว่าบ๊อบ มาร์เลย์ Lovers Rock และ Mangrove ไม่ได้เพียงเล่าเรื่องคนจาไมก้าในลอนดอนผ่านภาพ แต่ผ่านเสียงเพลงแห่งความสุขและความทุกข์ของพวกเขาได้อย่างเต็มโสตประสาท